Քրոնիկ ցիստիտ․ կրկնվող ցիստիտի պատճառները, ախտանիշները և բուժումը
Քրոնիկ ցիստիտ եզրույթը հաճախ օգտագործվում է նկարագրելու միզապարկի ախտանիշներ, որոնք երկարատև են կամ պարբերաբար կրկնվում են։
Քրոնիկ ցիստիտ եզրույթը հաճախ օգտագործվում է նկարագրելու միզապարկի ախտանիշներ, որոնք երկարատև են կամ պարբերաբար կրկնվում են։ Կլինիկական ուղեցույցներում առավել հստակ սահմանված է կրկնվող ցիստիտը՝ վեց ամսվա ընթացքում ցիստիտի առնվազն երկու կամ մեկ տարվա ընթացքում՝ առնվազն երեք դրվագ։
Ցիստիտը սովորաբար առաջանում է միզապարկ բակտերիաների ներթափանցման հետևանքով։ Այն ավելի հաճախ հանդիպում է կանանց մոտ, քանի որ նրանց կարճ միզուկը հեշտացնում է շրջակա հատվածներից բակտերիաների ներթափանցումը միզուղիներ։
Ինչո՞վ է պայմանավորված կրկնվող ցիստիտը
Ռիսկի գործոնները տարբեր են և կարող են կախված լինել նաև տարիքից։ Երիտասարդ և նախադաշտանադադարային կանանց շրջանում դրանցից են սեռական հարաբերությունները, սպերմիցիդների օգտագործումը, նոր սեռական զուգընկերը և նախկինում ցիստիտ ունենալը։
Դաշտանադադարից հետո էստրոգենի պակասի հետ կապված փոփոխությունները նույնպես կարող են նպաստել կրկնվող վարակների զարգացմանը։ Այլ գործոններից են անմիզապահությունը, ցիստոցելեն և միզապարկի ոչ լիարժեք դատարկումը։
Կրկնվող միզուղիների ախտանիշները չպետք է ինքնաբերաբար դիտարկել որպես բակտերիալ ցիստիտ։ Միզաքարերը, միզապարկի ցավային համախտանիշը/ինտերստիցիալ ցիստիտը, միզուղիների խցանումը և ավելի հազվադեպ՝ միզուղիների ուռուցքները կարող են առաջացնել նմանատիպ ախտանիշներ։
Ինչպե՞ս է ախտորոշվում կրկնվող ցիստիտը
Բնորոշ ախտանիշներից են միզելիս այրոցը, միզելու հրատապ և հաճախակի պահանջը և որովայնի ստորին հատվածի անհարմարությունը։
Եվրոպական ուրոլոգիական ասոցիացիայի համաձայն՝ կրկնվող ցիստիտի նախնական ախտորոշումը պետք է հաստատել մեզի ցանքսով։
Ռիսկի լրացուցիչ գործոններ չունեցող երիտասարդ կանանց դեպքում այնպիսի հետազոտությունները, ինչպիսիք են ցիստոսկոպիան կամ պատկերային հետազոտությունները, սովորաբար պարտադիր չեն։ Ատիպիկ ախտանիշների կամ կլինիկական տվյալների դեպքում կարող է անհրաժեշտ լինել լրացուցիչ հետազոտություն։
Ինչպե՞ս է բուժվում քրոնիկ կամ կրկնվող ցիստիտը
Բուժումը կախված է ակտիվ բակտերիալ վարակի առկայությունից և պացիենտի անհատական ռիսկի գործոններից։ Բակտերիալ ցիստիտի սուր դրվագների դեպքում կարող են նշանակվել հակաբիոտիկներ՝ հաշվի առնելով կլինիկական իրավիճակը և, անհրաժեշտության դեպքում, մեզի ցանքսի արդյունքները։
Կանխարգելման տարբերակներից են հեղուկի ընդունման ավելացումը քիչ հեղուկ օգտագործող կանանց մոտ, համապատասխան հակաբեղմնավորիչ գործոնների փոփոխությունը և որոշ հետդաշտանադադարային պացիենտների դեպքում՝ հեշտոցային էստրոգենը։
Եթե ոչ հակաբիոտիկային մոտեցումները բավարար չեն, բժիշկը կարող է դիտարկել ցածր դեղաչափով շարունակական կամ հետկոիտալ հակաբիոտիկային կանխարգելումը։ EAU-ն նաև մեթենամին հիպուրատը դիտարկում է որպես կանխարգելիչ տարբերակ որոշ կանանց համար, եթե միզուղիներում անատոմիական խանգարումներ չկան։
Հաճախ տրվող հարցեր
Վտանգավո՞ր է կրկնվող ցիստիտը։ Միզապարկի վարակների մեծ մասը հաջողությամբ բուժվում է, սակայն երբեմն վարակը կարող է տարածվել դեպի երիկամներ։ Ջերմության, դողի, սրտխառնոցի, փսխման կամ մեջքի/կողային ցավի դեպքում անհրաժեշտ է արագ բժշկական գնահատում։
Կրկնվող միզուղիների վարակների դեպքում միշտ ցիստոսկոպիա՞ է անհրաժեշտ։ Ոչ։ Ռիսկի լրացուցիչ գործոններ չունեցող շատ երիտասարդ կանանց դեպքում լայնածավալ հետազոտություն սովորաբար չի պահանջվում։
Կարո՞ղ եմ ամեն անգամ նույն հակաբիոտիկն ընդունել։ Հակաբիոտիկային բուժումը պետք է իրականացվի բժշկի ցուցումով։ Հակաբիոտիկների անհարկի կամ ոչ ճիշտ օգտագործումը նպաստում է հակամանրէային կայունության զարգացմանը։
Բժշկական ծանուցում. Հոդվածը տրամադրում է ընդհանուր կրթական տեղեկատվություն և չի փոխարինում բժշկական հետազոտությանը, ախտորոշմանը կամ բուժմանը։ Երկարատև կամ կրկնվող միզուղիների ախտանիշները պետք է գնահատվեն համապատասխան մասնագետի կողմից։